Composiet is een tandkleurig vulmateriaal dat de tandarts laagje voor laagje in de mond aanbrengt en direct uithardt met licht. Als facing wordt het gebruikt om de voorzijde van een tand een andere kleur of vorm te geven, meestal in een enkele afspraak. Wij leggen uit hoe die behandeling verloopt, wat composiet facings in Nederland kosten, hoe lang ze meegaan en op welke punten ze het afleggen tegen porselein.
Wat een composiet facing is
Composiet bestaat uit een kunststofmatrix met daarin fijne glas- of keramiekdeeltjes. Die vulstof bepaalt hoe hard en hoe glansvast het materiaal is; moderne varianten met zeer fijne deeltjes laten zich beter polijsten dan de generaties daarvoor. De tandarts kiest een kleur die bij je gebit past, brengt het materiaal in dunne lagen aan, modelleert de vorm en hardt elke laag uit. Daarna volgt het afwerken en polijsten, wat in de praktijk bepaalt hoe natuurlijk het eindresultaat oogt.
Anders dan bij porselein komt er geen laboratorium aan te pas. Alles gebeurt in de stoel, wat verklaart waarom een composiet facing goedkoper is en in een afspraak klaar kan zijn.
Wanneer composiet een logische keuze is
- Bij een afgebroken snijhoek of een klein defect aan een voortand.
- Bij een diasteem, het spleetje tussen de twee voortanden, dat je smaller wilt maken.
- Bij lichte verkleuring die niet meer op bleken reageert.
- Als je eerst wilt ervaren hoe een andere vorm bevalt voordat je aan porselein begint.
- Bij jongeren, omdat het gebit dan nog verandert en een omkeerbare oplossing prettiger is.
Een voordeel dat vaak vergeten wordt: er hoeft meestal weinig of geen glazuur weg. Dat maakt de ingreep in veel gevallen omkeerbaar, iets wat bij porselein zelden geldt.
Zo verloopt de behandeling
1. Kleurbepaling
De kleur wordt bepaald voordat je mond langere tijd open is geweest, omdat tanden uitdrogen en dan lichter lijken. Een verkeerde inschatting op dit moment is de meest voorkomende reden dat een facing later afsteekt.
2. Voorbereiden
Het oppervlak wordt gereinigd en behandeld met een zuur en een hechtmiddel, zodat het composiet zich aan het glazuur kan binden. Soms wordt een randje bijgeslepen om een vloeiende overgang te krijgen.
3. Opbouwen
In lagen van ongeveer twee millimeter wordt de vorm opgebouwd, waarbij de tandarts met verschillende doorschijnendheden werkt om diepte te krijgen. Elke laag wordt uitgehard.
4. Afwerken en polijsten
Het polijsten neemt vaak net zo veel tijd als het opbouwen. Een glad oppervlak vertraagt verkleuring en houdt tandplak minder vast, dus dit is geen bijzaak.
Wat composiet facings kosten
Reken in Nederland op ongeveer 100 tot 250 euro per tand voor een composiet facing, met een gemiddelde dat vaak rond de 200 tot 250 euro ligt. Uitgebreide opbouw van meerdere tanden in een zitting valt per tand soms gunstiger uit. De tarieven in de mondzorg worden jaarlijks door de Nederlandse Zorgautoriteit vastgesteld, dus bedragen schuiven per jaar.
Vraag om een schriftelijke begroting; boven 250 euro is die verplicht. Let er daarbij op of het polijsten en een controleafspraak in de prijs zitten.
Vergoeding
Gaat het om herstel na een gaatje of een afgebroken stuk, dan valt de vulling onder de gewone tandheelkundige zorg en vergoedt een aanvullende verzekering vaak een deel. Is de reden puur cosmetisch, dan wordt er in de regel niets vergoed. Tot achttien jaar vergoedt de basisverzekering het merendeel van de reguliere tandheelkunde, inclusief vullingen.
Levensduur en onderhoud
Een composiet facing gaat gemiddeld zo’n vijf tot acht jaar mee, met flinke spreiding. Wat de duur vooral bepaalt is niet het materiaal maar het gebruik: koffie, thee, rode wijn en roken laten na verloop van tijd verkleuring achter aan de randen, en knarsen zorgt voor slijtage van de snijrand.
Het onderhoud is gewoon poetsen met fluoridetandpasta en dagelijks tussen de tanden reinigen. Een voordeel is dat een beschadigde composiet facing meestal in een afspraak wordt bijgewerkt of opnieuw gepolijst, iets wat bij porselein niet kan.
Composiet of porselein
De keuze draait om drie afwegingen. Wil je in een afspraak klaar zijn en een omkeerbare oplossing, dan is composiet logisch. Wil je een kleur die jarenlang stabiel blijft en accepteer je twee afspraken en een hogere rekening, dan komt porselein in beeld. En verwacht je dat je smaak of je gebit nog verandert, dan is composiet de veiliger start, juist omdat je er later nog van kunt afstappen.
Veelgestelde vragen
Verkleurt een composiet facing echt sneller?
Ja. De kunststofmatrix neemt in de loop van jaren kleurstoffen op, vooral bij de randen. Regelmatig laten polijsten bij de mondhygienist beperkt dat en frist het oppervlak op.
Kun je composiet facings bleken?
Het materiaal zelf wordt niet lichter. Wil je een lichter gebit, bleek dan eerst je eigen tanden en laat de facings daarna in de nieuwe kleur bijwerken.
Is de behandeling pijnlijk?
Omdat er weinig of niet geslepen wordt, is verdoving vaak niet nodig. Wordt er wel een randje bijgewerkt, dan kan de tand een paar dagen gevoelig zijn.
Dit artikel is algemene voorlichting en geen tandheelkundig advies. Deze website is geen tandartspraktijk. Overleg over jouw situatie altijd met je eigen tandarts.